notification icon
Θα θέλατε να σας ενημερώνουμε για τα έκτακτα γεγονότα ;

«Τεντώνω σήμερα την ηλιθιότητα»

slider_image
24-09-2021

«Το παν είναι η επιβίωση με κάθε τρόπο και μέσο ή μια ζωή με αξιοπρέπεια;»

Γράφει ο Γιάννης Βαρελλάς

ΤΕΝΤΩΝΩ ΣΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΗΛΙΘΙΟΤΗΤΑ*

Το ότι έπρεπε να ζήσει συνάμα ο καθένας τις μικρές και τις μεγάλες του ιστορίες στο κέντρο και τις συνοικίες, λίγο έμοιαζε να απασχολεί τη φοβισμένη και ταχέως διχοτομούμενη κοινωνία κατά την εποχή κορωνοιού που διάγουμε. Έχοντας πιάσει τα πόστα τους οι περισσότεροι, έμεναν αρραγείς στο πλέγμα των πεποιθήσεων και απόψεων που τα «τελεβιζιόν» και τα σάιτ ειδικής πληροφόρησης φρόντιζαν κρουνηδόν να παρέχουν.

Έτσι λοιπόν κάτω από τον υπέρτιτλο μιας αλφαβητικής μετάλλαξης του ιού, σκόνη και θρύψαλα και πάλι τα πάντα. Όλοι εναντίον όλων και τανάπαλιν με χορηγό του αγώνα των φόβο των πολλών, την επιβλητικότητα κινήσεων των λίγων, την ετοιμοπαράδοτη λογική που θες δεν θες θα την πάρεις, τον καταιγισμό απειλών και περιθωριοποιήσεων, την στοχοποίηση, τον μαρασμό κάθε επαρκούς επεξήγησης.

Το θέμα ωστόσο φρονώ είναι πιο «δομικό» κατά μια πρώτη ανάγνωση.

Αφού νομιμοποιείται ο κάθε πρωθυπουργός ανερυθρίαστα να βγαίνει δια μέσω διαγγελμάτων-όπως ονομάτιζε τουλάχιστον αυτές τις δημόσιες εμφανίσεις του στην τηλεόραση με λευκό πουκάμισο και μανίκια ελαφρώς σηκωμένα (επικοινωνιακό κοκτέιλ δηλαδή αγνών προθέσεων και αποφασιστικότητας που δεν σηκώνει να βγάλεις κιχ) και να απευθύνεται σε μεγάλο αριθμό πολιτών αποκαλώντας τους «οι ψεκασμένοι», τότε θαρρείς πως περιττεύει κάθε διάθεση να πας το πράγμα πιο παρακάτω. Είναι ο ίδιος πτωματώδης λόγος που εξόργιζε προφανώς τον Π. Κονδύλη και τον ανάγκαζε να αποφανθεί από τότε πως «μετριότητες, υπομετριότητες και ανθυπομετριότητες συναπαρτίζουν τον πολιτικό και παραπολιτικό κόσμο της χώρας».

Μπαίνοντας ωστόσο στα ενδότερα του ζητήματος, συναντά κανείς ένα θηριώδες θα λέγαμε ερώτημα που καλείται να απαντήσει.

Το παν είναι η επιβίωση με κάθε τρόπο και μέσο ή μια ζωή με αξιοπρέπεια;

Αν η απάντηση είναι πως η επιβίωση και μόνο αρκεί, τότε νομιμοποιείται αυτόματα ο κάθε Σελτζούκος δημοσιογράφος να απαιτεί ωρυόμενος να σου ξαπλώσει το παιδί χάμω, αφού πρώτα φυσικά του έχουν χώσει οι πολιτικοί στη τσέπη megabit λευκής μνήμης του ίντερνετ και 150άρια για αναψυχής ψιλοέξοδα.

Δικαιωματικά παραχωρείς τον ρόλο του χωροφύλακα τότε σε αυτούς που σε ανάγκασαν να γυρνάς με το χαρτί εμβολιασμού παραμάσχαλα σαν εκπαιδευμένο σκυλί, αναμασώντας ως προνόμια αυτά που σου στέρησαν εκ βαθέων πρώτα από μέσα σου. Χωρίς αμφιβολία γίνονται οι επιστάτες τότε μιας αγελαίας συμπεριφοράς ατόμων που θα ζουν με υποδείξεις, θα τρομοκρατούνται με ενδείξεις, και θα φέρουν ανά πάσα στιγμή εις χείρας πιστοποιητικά και εντολές μετακίνησης για να πάνε μια βόλτα στην εξοχή, στη θάλασσα και στην πόλη.

Φυσικά όλο αυτό δεν έγινε από τη μια μέρα στην άλλη. Χρειάστηκε πρώτα να απεμπολήσει ο άνθρωπος την έννοια του προσώπου και να χαθεί μες στα αχανή ύδατα της μονομερούς του συγκρότησης ως μονάδας ατόμου. Το τέκνο της Γαλλικής επανάστασης και του Προτεσταντισμού, έδειξε πως είναι αδύνατον από ένα σημείο και πέρα να μην παραδοθεί στις παχυλές ατομικές αμοιβές που οι κατείδωλες καταναλωτικές κοινωνίες του παρείχαν.

Και να τώρα ο πολίτης άτομο.

Χωρίς μνήμες, χωρίς δεσμούς, χωρίς οικογένεια, με δίχως ιδέες και δίχως σημαίες και δίχως καβάντζα καμιά που έλεγε και ο Νικόλας ο Άσιμος, να παλεύει μονάχα για να χορτάσει ή για να γλυτώσει ανάλογα πάντοτε την περίσταση.

Όπως και τώρα.

Πίσω από το ψευδεπίγραφο πολλές φορές πρόταγμα «να προστατέψουμε ο ένας τον άλλον» είναι σαν να σου κλείνουν πονηρά το μάτι κάπως και να σου λένε «κοίτα μάγκα μου να την σκαπουλάρεις εσύ και άσε τους άλλους να πνιγούνε».

Γιατί αύριο μπορεί να χρειαστείς θέση για την εντατική και να έχει στρωθεί φαρδύς-πλατύς εκεί μέσα αυτός ο καζανοκέφαλος. Μπορεί να θελήσεις χρήμα για δάνεια ή επιδόματα και να σου τα έχει φάει ετούτος εδώ ο ξερόλας που μας ανάγκασε να σε πάμε από το ένα λοκ-ντάουν στο άλλο. Άσε που στο φινάλε αν το παρατραβήξει το πράγμα, ενδέχεται ξέρεις εσένα που είσαι καλό παιδί να σε βολέψουμε και σε καμιά θέση δουλειάς γιατί έλεος πια, πόσο θα τον περιμένουμε να συμμορφωθεί;

Να λοιπόν υπό ποιο πρίσμα παρατηρούνται αυτές οι θεαματικές παραποιήσεις και οι διαρκώς διαφορετικές αναγνώσεις πάνω στην ίδια θεματική. Κι έτσι ασφαλώς εξηγείται πως οι ήρωες που χειροκροτήθηκαν από τα μπαλκόνια, ξαφνικά έγιναν μιάσματα που ούτε για την Σπιναλόγκα δεν κάνουν. Ή ίσως να αιτιολογείται για το πώς κατάφερε ένας κορωνοιός να καταπιεί μονομιάς καρκίνους, αρρώστιες από τη μόλυνση του περιβάλλοντος, τσιγάρα με τις καπνοβιομηχανίες που εξήραν το θεάρεστο έργο τους εν ενεργεία πρωθυπουργοί και επεξεργασμένες τροφές του θανάτου που γεμίζουν τα ράφια των σούπερ-μάρκετ και τα ταχυφαγεία της νεολαίας με της ευλογίες των πάντων.

Και ίσως ακόμη να δίνει μια πρώτη ώθηση σκέψης για το κατάντημα του να βλέπεις άνθρωπο μόνο του μέσα στο αυτοκίνητο να φορά πέντε μάσκες και δύο αναπνευστήρες μη και τυχόν ο τζαναμπέτης ιός του την έχει στημένη στην επόμενη  στροφή. Μελαγχολικά θυμάται κανείς στο σημείο αυτό τον Τάσο Γιαννίτση και για την «επανάσταση  του αυτονόητου» που από τότε μιλούσε καθώς φαίνεται καλύπτει πλήθος σημείων της δραστηριότητας των ανθρώπων.

Τι γίνεται όμως αν η απάντηση στο αρχικό ερώτημα που ετέθη είναι πως αντί της επιβίωσης με κάθε τρόπο, επιζητείται μια ζωή με αξιοπρέπεια; Ποιοι άνθρωποι είναι αυτοί;

Τότε προφανώς τα μέτρα και τα σταθμά είναι άλλα. Καμιά σχέση βέβαια με Μελάδες και παπάδες και ακροδεξιές φιοριτούρες όπως τα μέλη της «Πορτοσάλτειας»  δημοσιογραφίας έσπευσαν εγκαιροφλεγώς για να εντοπίσουν. Τα λούμπεν στοιχεία είναι και θα είναι πάντοτε χρήσιμα στους εκάστοτε κατασκευαστές εικόνων και ειδήσεων για αυτό και δεν πρόκειται ποτέ να εκλείψουν.

Φυσικά αυτοί οι άνθρωποι δεν είναι κάποιοι ατρόμητοι μαχαιροβγάλτες που καλούνε τον κορωνοιό για να μετρηθούνε στα πέντε αλώνια. Όχι. Και φόβο έχουν προφανώς και συναίσθηση της ανάγκης για προστασία όλων.

Κατά βάση είναι άνθρωποι που χωρίς να είναι σε θέση να γνωρίζουν σε βάθος όπως όλοι μας, ωστόσο διατηρούν μια κριτική σκέψη και μια αντιμετώπιση της πανδημίας με κανόνες λογικής και όχι παρασυρόμενοι από τους ψευτοδιληματικούς ψυχολογισμούς που αρέσκονται να χρησιμοποιούν οι εγκάθετοι της τρομολαγνείας.

Είναι αυτοί που κάτι δεν τους στέκει καλά σε όλη αυτή την υπόθεση πανδημίας και στην ασύγγνωστη ελαφρότητα με την οποία αντιμετωπίζεται  από ανθρώπους που όπως έλεγε  ο Σ. Καργάκος αναφερόμενος σε πάλαι ποτέ υπουργό και μετέπειτα πρωθυπουργό της χώρας «είναι μετρίως ικανοί να ρυθμίζουν ζητήματα τιμαριθμικής  αναπροσαρμογής της σαρδέλας».

Είναι άνθρωποι που η ιδέα μιας υγειονομικής Νεφελοκοκκυγίας πιότερο τους τρομάζει παρά τους ηρεμεί έστω και αν συμπεριλαμβάνονται στο τάγμα των σεσωσμένων σε μια μελλοντική αποτίμηση, γιατί αυτό το νιώθουν σαν μια εντελώς ύποπτη αφετηρία καταπάτησης των όρων σύστασης και λειτουργίας του φαινόμενου  της ζωής.

Τέλος είναι εκείνοι που χειροκροτούν το δίχως άλλο και σε αυτό το ζήτημα -όπως και σε άλλα γενικά της ζωής τους προφανώς- τη  φράση του Επίχαρμου Νήφε και μέμνησο απιστείν (Να μένεις νηφάλιος και να μην ξεχνάς πάντα πως πρέπει να δυσπιστείς). Ή ίσως σε μια πιο ελεύθερη απόδοση και με βάση την συσσωρευμένη ως τώρα γνώση της ανθρώπινης εμπειρίας «Δωρεάν τυρί έχει μόνο στη φάκα!»
 

*Νίκος Καρούζος Μονολεκτισμοί και Ολιγόλεκτα (1980)

Γράφει ο Γιάννης Βαρελλάς

ΤΕΝΤΩΝΩ ΣΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΗΛΙΘΙΟΤΗΤΑ*

Το ότι έπρεπε να ζήσει συνάμα ο καθένας τις μικρές και τις μεγάλες του ιστορίες στο κέντρο και τις συνοικίες, λίγο έμοιαζε να απασχολεί τη φοβισμένη και ταχέως διχοτομούμενη κοινωνία κατά την εποχή κορωνοιού που διάγουμε. Έχοντας πιάσει τα πόστα τους οι περισσότεροι, έμεναν αρραγείς στο πλέγμα των πεποιθήσεων και απόψεων που τα «τελεβιζιόν» και τα σάιτ ειδικής πληροφόρησης φρόντιζαν κρουνηδόν να παρέχουν.

Έτσι λοιπόν κάτω από τον υπέρτιτλο μιας αλφαβητικής μετάλλαξης του ιού, σκόνη και θρύψαλα και πάλι τα πάντα. Όλοι εναντίον όλων και τανάπαλιν με χορηγό του αγώνα των φόβο των πολλών, την επιβλητικότητα κινήσεων των λίγων, την ετοιμοπαράδοτη λογική που θες δεν θες θα την πάρεις, τον καταιγισμό απειλών και περιθωριοποιήσεων, την στοχοποίηση, τον μαρασμό κάθε επαρκούς επεξήγησης.

Το θέμα ωστόσο φρονώ είναι πιο «δομικό» κατά μια πρώτη ανάγνωση.

Αφού νομιμοποιείται ο κάθε πρωθυπουργός ανερυθρίαστα να βγαίνει δια μέσω διαγγελμάτων-όπως ονομάτιζε τουλάχιστον αυτές τις δημόσιες εμφανίσεις του στην τηλεόραση με λευκό πουκάμισο και μανίκια ελαφρώς σηκωμένα (επικοινωνιακό κοκτέιλ δηλαδή αγνών προθέσεων και αποφασιστικότητας που δεν σηκώνει να βγάλεις κιχ) και να απευθύνεται σε μεγάλο αριθμό πολιτών αποκαλώντας τους «οι ψεκασμένοι», τότε θαρρείς πως περιττεύει κάθε διάθεση να πας το πράγμα πιο παρακάτω. Είναι ο ίδιος πτωματώδης λόγος που εξόργιζε προφανώς τον Π. Κονδύλη και τον ανάγκαζε να αποφανθεί από τότε πως «μετριότητες, υπομετριότητες και ανθυπομετριότητες συναπαρτίζουν τον πολιτικό και παραπολιτικό κόσμο της χώρας».

Μπαίνοντας ωστόσο στα ενδότερα του ζητήματος, συναντά κανείς ένα θηριώδες θα λέγαμε ερώτημα που καλείται να απαντήσει.

Το παν είναι η επιβίωση με κάθε τρόπο και μέσο ή μια ζωή με αξιοπρέπεια;

Αν η απάντηση είναι πως η επιβίωση και μόνο αρκεί, τότε νομιμοποιείται αυτόματα ο κάθε Σελτζούκος δημοσιογράφος να απαιτεί ωρυόμενος να σου ξαπλώσει το παιδί χάμω, αφού πρώτα φυσικά του έχουν χώσει οι πολιτικοί στη τσέπη megabit λευκής μνήμης του ίντερνετ και 150άρια για αναψυχής ψιλοέξοδα.

Δικαιωματικά παραχωρείς τον ρόλο του χωροφύλακα τότε σε αυτούς που σε ανάγκασαν να γυρνάς με το χαρτί εμβολιασμού παραμάσχαλα σαν εκπαιδευμένο σκυλί, αναμασώντας ως προνόμια αυτά που σου στέρησαν εκ βαθέων πρώτα από μέσα σου. Χωρίς αμφιβολία γίνονται οι επιστάτες τότε μιας αγελαίας συμπεριφοράς ατόμων που θα ζουν με υποδείξεις, θα τρομοκρατούνται με ενδείξεις, και θα φέρουν ανά πάσα στιγμή εις χείρας πιστοποιητικά και εντολές μετακίνησης για να πάνε μια βόλτα στην εξοχή, στη θάλασσα και στην πόλη.

Φυσικά όλο αυτό δεν έγινε από τη μια μέρα στην άλλη. Χρειάστηκε πρώτα να απεμπολήσει ο άνθρωπος την έννοια του προσώπου και να χαθεί μες στα αχανή ύδατα της μονομερούς του συγκρότησης ως μονάδας ατόμου. Το τέκνο της Γαλλικής επανάστασης και του Προτεσταντισμού, έδειξε πως είναι αδύνατον από ένα σημείο και πέρα να μην παραδοθεί στις παχυλές ατομικές αμοιβές που οι κατείδωλες καταναλωτικές κοινωνίες του παρείχαν.

Και να τώρα ο πολίτης άτομο.

Χωρίς μνήμες, χωρίς δεσμούς, χωρίς οικογένεια, με δίχως ιδέες και δίχως σημαίες και δίχως καβάντζα καμιά που έλεγε και ο Νικόλας ο Άσιμος, να παλεύει μονάχα για να χορτάσει ή για να γλυτώσει ανάλογα πάντοτε την περίσταση.

Όπως και τώρα.

Πίσω από το ψευδεπίγραφο πολλές φορές πρόταγμα «να προστατέψουμε ο ένας τον άλλον» είναι σαν να σου κλείνουν πονηρά το μάτι κάπως και να σου λένε «κοίτα μάγκα μου να την σκαπουλάρεις εσύ και άσε τους άλλους να πνιγούνε».

Γιατί αύριο μπορεί να χρειαστείς θέση για την εντατική και να έχει στρωθεί φαρδύς-πλατύς εκεί μέσα αυτός ο καζανοκέφαλος. Μπορεί να θελήσεις χρήμα για δάνεια ή επιδόματα και να σου τα έχει φάει ετούτος εδώ ο ξερόλας που μας ανάγκασε να σε πάμε από το ένα λοκ-ντάουν στο άλλο. Άσε που στο φινάλε αν το παρατραβήξει το πράγμα, ενδέχεται ξέρεις εσένα που είσαι καλό παιδί να σε βολέψουμε και σε καμιά θέση δουλειάς γιατί έλεος πια, πόσο θα τον περιμένουμε να συμμορφωθεί;

Να λοιπόν υπό ποιο πρίσμα παρατηρούνται αυτές οι θεαματικές παραποιήσεις και οι διαρκώς διαφορετικές αναγνώσεις πάνω στην ίδια θεματική. Κι έτσι ασφαλώς εξηγείται πως οι ήρωες που χειροκροτήθηκαν από τα μπαλκόνια, ξαφνικά έγιναν μιάσματα που ούτε για την Σπιναλόγκα δεν κάνουν. Ή ίσως να αιτιολογείται για το πώς κατάφερε ένας κορωνοιός να καταπιεί μονομιάς καρκίνους, αρρώστιες από τη μόλυνση του περιβάλλοντος, τσιγάρα με τις καπνοβιομηχανίες που εξήραν το θεάρεστο έργο τους εν ενεργεία πρωθυπουργοί και επεξεργασμένες τροφές του θανάτου που γεμίζουν τα ράφια των σούπερ-μάρκετ και τα ταχυφαγεία της νεολαίας με της ευλογίες των πάντων.

Και ίσως ακόμη να δίνει μια πρώτη ώθηση σκέψης για το κατάντημα του να βλέπεις άνθρωπο μόνο του μέσα στο αυτοκίνητο να φορά πέντε μάσκες και δύο αναπνευστήρες μη και τυχόν ο τζαναμπέτης ιός του την έχει στημένη στην επόμενη  στροφή. Μελαγχολικά θυμάται κανείς στο σημείο αυτό τον Τάσο Γιαννίτση και για την «επανάσταση  του αυτονόητου» που από τότε μιλούσε καθώς φαίνεται καλύπτει πλήθος σημείων της δραστηριότητας των ανθρώπων.

Τι γίνεται όμως αν η απάντηση στο αρχικό ερώτημα που ετέθη είναι πως αντί της επιβίωσης με κάθε τρόπο, επιζητείται μια ζωή με αξιοπρέπεια; Ποιοι άνθρωποι είναι αυτοί;

Τότε προφανώς τα μέτρα και τα σταθμά είναι άλλα. Καμιά σχέση βέβαια με Μελάδες και παπάδες και ακροδεξιές φιοριτούρες όπως τα μέλη της «Πορτοσάλτειας»  δημοσιογραφίας έσπευσαν εγκαιροφλεγώς για να εντοπίσουν. Τα λούμπεν στοιχεία είναι και θα είναι πάντοτε χρήσιμα στους εκάστοτε κατασκευαστές εικόνων και ειδήσεων για αυτό και δεν πρόκειται ποτέ να εκλείψουν.

Φυσικά αυτοί οι άνθρωποι δεν είναι κάποιοι ατρόμητοι μαχαιροβγάλτες που καλούνε τον κορωνοιό για να μετρηθούνε στα πέντε αλώνια. Όχι. Και φόβο έχουν προφανώς και συναίσθηση της ανάγκης για προστασία όλων.

Κατά βάση είναι άνθρωποι που χωρίς να είναι σε θέση να γνωρίζουν σε βάθος όπως όλοι μας, ωστόσο διατηρούν μια κριτική σκέψη και μια αντιμετώπιση της πανδημίας με κανόνες λογικής και όχι παρασυρόμενοι από τους ψευτοδιληματικούς ψυχολογισμούς που αρέσκονται να χρησιμοποιούν οι εγκάθετοι της τρομολαγνείας.

Είναι αυτοί που κάτι δεν τους στέκει καλά σε όλη αυτή την υπόθεση πανδημίας και στην ασύγγνωστη ελαφρότητα με την οποία αντιμετωπίζεται  από ανθρώπους που όπως έλεγε  ο Σ. Καργάκος αναφερόμενος σε πάλαι ποτέ υπουργό και μετέπειτα πρωθυπουργό της χώρας «είναι μετρίως ικανοί να ρυθμίζουν ζητήματα τιμαριθμικής  αναπροσαρμογής της σαρδέλας».

Είναι άνθρωποι που η ιδέα μιας υγειονομικής Νεφελοκοκκυγίας πιότερο τους τρομάζει παρά τους ηρεμεί έστω και αν συμπεριλαμβάνονται στο τάγμα των σεσωσμένων σε μια μελλοντική αποτίμηση, γιατί αυτό το νιώθουν σαν μια εντελώς ύποπτη αφετηρία καταπάτησης των όρων σύστασης και λειτουργίας του φαινόμενου  της ζωής.

Τέλος είναι εκείνοι που χειροκροτούν το δίχως άλλο και σε αυτό το ζήτημα -όπως και σε άλλα γενικά της ζωής τους προφανώς- τη  φράση του Επίχαρμου Νήφε και μέμνησο απιστείν (Να μένεις νηφάλιος και να μην ξεχνάς πάντα πως πρέπει να δυσπιστείς). Ή ίσως σε μια πιο ελεύθερη απόδοση και με βάση την συσσωρευμένη ως τώρα γνώση της ανθρώπινης εμπειρίας «Δωρεάν τυρί έχει μόνο στη φάκα!»
 

*Νίκος Καρούζος Μονολεκτισμοί και Ολιγόλεκτα (1980)

Μοιράσου το άρθρο:

Η APELA προτείνει

image