RFF 2026: Ο Γιαν Κομάσα στο τιμόνι της κριτικής επιτροπής, με βλέμμα στις νέες φωνές

Το 21ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Ρώμης ανακοίνωσε τις κριτικές επιτροπές του, συγκεντρώνοντας δημιουργούς, ηθοποιούς και παραγωγούς με διαφορετικές κινηματογραφικές διαδρομές.

Ο Πολωνός σκηνοθέτης Γιαν Κομάσα αναλαμβάνει την προεδρία του επίσημου διαγωνιστικού τμήματος Progressive Cinema, η Ιταλίδα σεναριογράφος και σκηνοθέτρια Λουντοβίκα Ραμπόλντι θα ηγηθεί της επιτροπής για το βραβείο ντεμπούτου, ενώ ο Ρομπέρτο Μινερβίνι θα προεδρεύσει στην επιτροπή ντοκιμαντέρ.

Η διοργάνωση θα πραγματοποιηθεί από τις 13 έως τις 25 Οκτωβρίου 2026, με επίκεντρο το Auditorium Parco della Musica Ennio Morricone. Με πρόεδρο τον Σαλβατόρε Ναστάζι και καλλιτεχνική διευθύντρια την Πάολα Μαλάνγκα, η Ρώμη διαμορφώνει ένα πρόγραμμα στο οποίο συναντιούνται η μυθοπλασία, το ντοκιμαντέρ και τα σκηνοθετικά ντεμπούτα. Η σύνθεση των επιτροπών αντανακλά αυτή την κατεύθυνση, φέρνοντας δίπλα σε αναγνωρισμένους εκπροσώπους του ευρωπαϊκού σινεμά ανθρώπους που κινούνται ανάμεσα σε διαφορετικές χώρες, γλώσσες και τρόπους παραγωγής.

Ο Κομάσα έρχεται στη θέση του προέδρου έχοντας συνδέσει το όνομά του με ταινίες που εξετάζουν την πίστη, την κοινωνική ένταξη, τη χειραγώγηση και τις αντιφάσεις της σύγχρονης ζωής. Το «Corpus Christi», που έφτασε μέχρι την υποψηφιότητα για Όσκαρ διεθνούς ταινίας, υπήρξε καθοριστικό για τη διεθνή αναγνώρισή του, ενώ το «The Hater» επιβεβαίωσε το ενδιαφέρον του για τους μηχανισμούς εξουσίας και τη βία που μπορεί να γεννήσει η ψηφιακή καθημερινότητα.

Η πιο πρόσφατη διαδρομή του περιλαμβάνει τις αγγλόφωνες παραγωγές «Anniversary» και «Good Boy», με τη δεύτερη να κυκλοφορεί στις Ηνωμένες Πολιτείες και με τον τίτλο «Heel». Η σχέση του με τη Ρώμη έχει, μάλιστα, πρόσφατο προηγούμενο, καθώς ο πρωταγωνιστής του «Good Boy», Άνσον Μπουν, βραβεύτηκε για την ερμηνεία του στο φεστιβάλ. Μέλος της Αμερικανικής Ακαδημίας Κινηματογράφου και διδάσκων στη Σχολή Κινηματογράφου του Λοτζ, ο Κομάσα συνδυάζει πλέον τη διεθνή παραγωγή με τη σταθερή σύνδεσή του με την πολωνική κινηματογραφική εκπαίδευση.

Μαζί του στην επιτροπή του Progressive Cinema θα βρίσκονται η Άλις Μπράγκα, η Σάτζα Κιλάνι, ο Κάρλος Μαρκές-Μαρσέτ και ο Αλέσιο Ρίγκο ντε Ρίγκι.

Η Βραζιλιάνα ηθοποιός και παραγωγός Άλις Μπράγκα έγινε διεθνώς γνωστή μέσα από την «Πόλη του Θεού» και στη συνέχεια ανέπτυξε μια καριέρα που συνδέει τον βραζιλιάνικο κινηματογράφο με μεγάλες αμερικανικές παραγωγές. Από τα «I Am Legend» και «Elysium» μέχρι τη σειρά «Queen of the South» και το «We Are Who We Are» του Λούκα Γκουαντανίνο, έχει κινηθεί σε διαφορετικά είδη και αφηγηματικές κλίμακες. Η παρουσία της προσθέτει στην επιτροπή την εμπειρία μιας ηθοποιού που γνωρίζει τόσο τις απαιτήσεις του προσωπικού κινηματογράφου όσο και εκείνες της ευρείας διεθνούς απεύθυνσης.

Η ηθοποιός και ποιήτρια Σάτζα Κιλάνι, με ιορδανική, παλαιστινιακή και καναδική ταυτότητα, συμμετέχει έχοντας διακριθεί για τις ερμηνείες της στα «Simsim» και «The Voice of Hind Rajab». Παράλληλα με την κινηματογραφική της δραστηριότητα, παρουσιάζει την ποίησή της διεθνώς, διατηρώντας μια δημιουργική σχέση με τον προφορικό λόγο και τη δημόσια performance.

Ο Κάρλος Μαρκές-Μαρσέτ προέρχεται από τη Βαρκελώνη και έχει εργαστεί ως σκηνοθέτης, σεναριογράφος και μοντέρ. Το «10.000 KM» τού χάρισε το βραβείο Γκόγια πρωτοεμφανιζόμενου σκηνοθέτη, ενώ ακολούθησαν τα «Anchor and Hope», «The Days to Come» και «They Will Be Dust». Ο Ιταλοαμερικανός Αλέσιο Ρίγκο ντε Ρίγκι έχει συνδέσει μεγάλο μέρος της πορείας του με τον Ματέο Τζόπις, με τον οποίο υπέγραψε τα «Il Solengo», «Re Granchio» και «Testa o Croce?». Η δουλειά τους κινείται ανάμεσα στην παρατήρηση, την προφορική παράδοση και τη μυθοπλασία, αναζητώντας ιστορίες που συχνά μοιάζουν να βρίσκονται στο όριο ανάμεσα στη μνήμη και στον θρύλο.

Η πενταμελής επιτροπή θα απονείμει τα βραβεία καλύτερης ταινίας, το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής, σκηνοθεσίας, σεναρίου, γυναικείας και ανδρικής ερμηνείας, καθώς και το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής.

Δεκαοκτώ ταινίες θα διεκδικήσουν τις διακρίσεις του Progressive Cinema. Ανάμεσά τους βρίσκονται το «Ceniza en la boca» («Ashes») του Ντιέγκο Λούνα, το «I Love Boosters» του Μπουτς Ράιλι, το «I See Buildings Fall Like Lightning» της Κλίο Μπάρναρντ, το «The Life and Deaths of Wilson Shedd» του Τιμ Μπλέικ Νέλσον και το «Giorni felici» της Σουζάνα Νικιαρέλι. Το διαγωνιστικό συμπληρώνουν τα «Brianza» του Σιμόνε Κατάνια, «Closure» του Μίχαλ Μάρτσακ, «Congo Boy» του Ραφίκι Φαριάλα, «Dua» της Μπλέρτα Μπασόλι, «Eurotrash» της Φράουκε Φινστερβάλντερ, «Gæsten» («The Guest») του Μαντς Μένγκελ, «Mustang» της Κάσια Σμούτνιακ και «Sants» του Μίκελ Γκουρέα. Στην ίδια επιλογή περιλαμβάνονται τα «Skejtanjeto ne e za devojčinja» («Skateboarding Is Not for Girls») της Ντίνα Ντούμα, «Thit-Thee Khu» («Fruit Gathering») του Aung Phyoe, «Uļa» («Ulya») του Βίεστουρς Κάιρις, «Voilà, c’est fini» του Γκιστάβ Κερβέρν και «Yesterday the Eye Didn’t Sleep» του Ρακάν Μαγιάσι.

Ξεχωριστή θέση στη φετινή διοργάνωση έχει η ανάδειξη πρωτοεμφανιζόμενων δημιουργών, με το βραβείο πρώτης ταινίας Poste Italiane να αντλεί υποψηφιότητες από διαφορετικά τμήματα του προγράμματος. Η πρόεδρος της επιτροπής, Λουντοβίκα Ραμπόλντι, γνωρίζει τη διαδικασία του σκηνοθετικού ντεμπούτου και από προσωπική εμπειρία: παρουσίασε το 2025 στη Ρώμη το «Breve storia d’amore», έχοντας ήδη διαγράψει σημαντική πορεία στη σεναριογραφία. Οι συνεργασίες της με τον Μάρκο Μπελόκιο περιλαμβάνουν τα «Il traditore» και «Esterno notte», ενώ στην τηλεόραση έχει εργαστεί σε σειρές όπως τα «Gomorra», «The Bad Guy» και η τριλογία «1992», «1993», «1994». Στην επιτροπή θα τη συνοδεύουν η Γαλλίδα σκηνοθέτρια Πολίν Λοκές και ο Ρουμάνος Κορνέλιου Πορουμπόιου.

Η Λοκές ξεκίνησε από τη δημοσιογραφία σε πολιτιστικές εκπομπές, στράφηκε στη σεναριογραφία και παρουσίασε την πρώτη μεγάλου μήκους ταινία της, «Nino», στην Εβδομάδα Κριτικής των Καννών. Ο Πορουμπόιου αποτελεί μία από τις χαρακτηριστικές φωνές του σύγχρονου ρουμανικού κινηματογράφου, με έργα όπως τα «12:08 East of Bucharest», «Police, Adjective», «The Treasure» και «The Whistlers». Η δική του πορεία ξεκίνησε με τη Χρυσή Κάμερα των Καννών για το πρώτο του μεγάλου μήκους φιλμ.

Για το βραβείο διαγωνίζονται δεκατέσσερις ταινίες. Από το Progressive Cinema προέρχονται τα «Congo Boy», «The Guest», «Fruit Gathering» και «Yesterday the Eye Didn’t Sleep». Από το Freestyle Film συμμετέχουν τα «7 Anniversari» της Σαμπρίνα Ιανούτσι, «Bloques erráticos» («Erratics») του Τόμας Γούντροφ, «Cambogia» του Βαλέριο Λουντίνι, «Clementine Orange» της Λίσα Φόρσλουντ και «Club Kid» του Τζόρνταν Φέρστμαν.

Στη δεκατετράδα περιλαμβάνονται επίσης τα «Lady» της Όλιβ Νουόσου, «Mecenaten» («The Patron») της Γιούλια Τέλιν, «The State of Us» των Τζέικ Χάρβεϊ και Όλι Γκάρντνερ, «Tangles» της Λία Νέλσον και «El tren fluvial» («The River Train») των Λορένσο Φέρο και Λούκας Α. Βινιάλε. Η συμμετοχή τίτλων από διαφορετικές ενότητες επιτρέπει στο βραβείο να εξετάζει τα ντεμπούτα πέρα από τα όρια ενός μεμονωμένου τμήματος.

Ανάλογη λογική ακολουθεί και το βραβείο καλύτερου ντοκιμαντέρ, το οποίο θεσπίστηκε πέρυσι και επικεντρώνεται σε έργα που διερευνούν το «σινεμά του πραγματικού». Πρόεδρος της επιτροπής θα είναι ο Ρομπέρτο Μινερβίνι, ένας δημιουργός που έχει εργαστεί συστηματικά πάνω στη σχέση παρατήρησης, εμπιστοσύνης και κινηματογραφικής αναπαράστασης.

Ο Ιταλός σκηνοθέτης, που ζει και εργάζεται στις Ηνωμένες Πολιτείες, έχει υπογράψει ταινίες όπως τα «Stop the Pounding Heart», «The Other Side» και «What You Gonna Do When the World’s on Fire?». Με το «The Damned» επέστρεψε στη μυθοπλασία, διατηρώντας το ενδιαφέρον του για τον ρεαλισμό και τον αυτοσχεδιασμό, και τιμήθηκε για τη σκηνοθεσία του στο τμήμα Ένα Κάποιο Βλέμμα των Καννών το 2024.

Δίπλα του θα βρίσκονται η Ισπανίδα παραγωγός Αντρέα Κεράλτ και η Αργεντινοβρετανίδα δημιουργός Τζέσικα Σάρα Ρίνλαντ. Η Κεράλτ, με έδρα το Παρίσι, έχει συμμετάσχει στην παραγωγή ταινιών όπως τα «Sirât» και «Fire Will Come» του Όλιβερ Λάσε, το «Pepe» του Νέλσον Κάρλο ντε λος Σάντος Άριας και το «Mare’s Nest» του Μπεν Ρίβερς. Στη φιλμογραφία της υπάρχει και μια ελληνική σύνδεση, που φέρει το διεθνή τίτλο «A Day in the Life of Jo» της Ζακλίν Λέντζου. Η Ρίνλαντ φέρνει στην επιτροπή μια διαδρομή που εκτείνεται από τον κινηματογράφο στις εικαστικές εκθέσεις και στα βιβλία καλλιτέχνη, με έργα της να περιλαμβάνονται στις συλλογές του BFI και του MoMA.

Δεκατέσσερα ντοκιμαντέρ θα διεκδικήσουν το βραβείο. Από το Progressive Cinema συμμετέχουν τα «Closure» και «Mustang», ενώ από τις Ειδικές Προβολές ξεχωρίζει το «Knife: The Attempted Murder of Salman Rushdie» του Άλεξ Γκίμπνεϊ. Η επιλογή περιλαμβάνει ακόμη τα «Alea Jacarandas» του Χασέν Φερχάνι, «Birds of War» των Τζανάι Μπούλος και Αμπντ Αλκάντερ Χαμπάκ, «Dans la gueule de l’ogre» («Into the Jaws of the Ogre») της Μάχσα Καραμπούρ και «Elza» του Έρικ Ρόσα.

Τη λίστα συμπληρώνουν τα «Un hiver russe» («A Russian Winter») του Πάτρικ Κίχα, «Nowruz – Nuovo giorno» του Φραντσέσκο Καναβά, «Rehearsals for a Revolution» της Πεγκά Αχανγκαρανί, «The Secret Reading Club of Kabul» των Σακίμπα Αντίλ και Ελίνα Χίρβονεν, «La stanza degli altri» του Ενρίκο Μάιστο, «Tin Castle» του Αλεξάντερ Μέρφι και «To Hold a Mountain» των Μπιλιάνα Τουτόροφ και Πέταρ Γκλόμαζιτς.

Με τις τρεις επιτροπές να έχουν πλέον ανακοινωθεί, η Ρώμη δίνει μια σαφέστερη εικόνα των προτεραιοτήτων της φετινής διοργάνωσης. Η εμπειρία καταξιωμένων δημιουργών συναντά την οπτική ανθρώπων που πραγματοποίησαν πρόσφατα το δικό τους ντεμπούτο, ενώ η παραγωγή και η ερμηνεία εκπροσωπούνται δίπλα στη σκηνοθεσία και τη γραφή. Το ενδιαφέρον μεταφέρεται τώρα στις ίδιες τις ταινίες και στον διάλογο που θα αναπτύξουν μεταξύ τους, στις αίθουσες του φεστιβάλ, επί δεκατρείς ημέρες.

Πηγή: Επίσημη ανακοίνωση του 21ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Ρώμης.