Ο τίτλος «Φάκελος Αεροδρόμιο» χρησιμοποιήθηκε αρχικά στον πρώτο κύκλο (από συνολικά τέσσερις) το 2006/7. Επειδή τότε η πρόθεση δωρεάς του ιδρύματος Νιάρχου και η –κενή εν τοις πράγμασιν- πρωθυπουργική δέσμευση, είχαν φέρει την 20ετή διεκδίκηση πύλης εισόδου για εισερχόμενο τουρισμό στη Λακωνία, για μια ακόμη φορά εγγύτερα στο «πού θα γίνει το νέο αεροδρόμιο».
Σήμερα –εν μέσω και κακοφωνίας- η υπόθεση έχει διαγκωνιστεί ξανά σε υπαρξιακά «αν πρέπει» ή ελληνικότερα, «γιατί να το έχετε». Τα αυτονόητα έχουν σπρωχτεί στην άκρη.
Το 2007 διατυπώσαμε τη θέση ότι ένα διεθνές αεροδρόμιο σε μια από τις θέσεις που είχει υποδείξει η ΥΠΑ στο Νομάρχη Λακωνίας το 2006, συνιστά μοναδική επένδυση – ευκαιρία, ώστε σε σύντομο χρονικό διάστημα ο Νομός να καλύψει τη χαμένη απόσταση. Παρά τη γενικότερη ευφορία της δεκαετίας των ’00 και την αλλοτινή του αίγλη, ο Νομός ολίσθαινε (λακτιζόμενος) σε θέση εθνικού πάρκου. Δεν υπήρχε αναπτυξιακή ραχοκοκαλιά. Υποδείξαμε ότι τη δεκαετία 2000/9, στη Λακωνία κυριάρχησε ο εγχώριος τουρισμός και οι επενδύσεις με επιδοτήσεις, χωρίς κεντρικό σχεδιασμό. Το χωροταξικό σχέδιο που δεχθήκαμε αδιαμαρτύρητα, θα μεταμόρφωνε το Νομό –ας μας επιτραπεί κατάχρηση- σε περίπου... βοσκότοπο. Στον τουρισμό, η δυναμική της εγχώριας ζήτησης –όπως είχαμε προβλέψει- κατέρρευσε. Η δυναμική των επενδύσεων χωρίς κεντρικό σχεδιασμό, μεσοπρόθεσμα δεν αθροίζεται στο σύνολο των επιμέρους στοιχείων αυτών.
Η θέση μας παραμένει αμετάβλητη. Με δεδομένο ότι η τουριστική ανάπτυξη δεν μπορεί παρά να προκύψει από τις «εξαγωγές» (δηλ. από τον εισερχόμενο τουρισμό) διατυπώσαμε ότι:
• Στην Ελλάδα, τα 3/5 του εισερχόμενου τουρισμού διακινείται αεροπορικώς.
• Οι τουρίστες δεν ταξιδεύουν σε μεγάλη απόσταση από την πύλη εισόδου.
• Τα ωφέλη και οι επενδύσεις δεν διαχέονται σε απόσταση μεγαλύτερη των 60χμ ή 45 λεπτών.
Για τα παραπάνω, δώσαμε αρκετά παραδείγματα. Κατά συνέπεια, καταδείξαμε το μάταιο του να προσπαθούν να μας πουλήσουν την Καλαμάτα ή (υποθετικά) την Τρίπολη ως πύλη εισόδου για τη Λακωνία. Με ή χωρίς αυτοκινητόδρομο.
Επειδή διατυπώθηκαν με άκομψο ύφος θέσεις όπως π.χ. ότι το αεροδρόμιο είναι… δυσανάλογα μεγάλη επένδυση για την υπάρχουσα (!) τουριστική υποδομή του Νομού, δείξαμε την αντίστροφη αιτιατή σχέση μεταξύ επενδύσεων και υποδομών. Κατ’ ακολουθία, καταρρίψαμε μια σειρά από φαύλα επιχειρήματα που –απουσία ουσιαστικού αντίλογου- είχαν μετουσιωθεί σε κυρίαρχες ιδεολογίες και πολιτικές κυβερνητικών φορέων.
Συμβάλλαμε στο να διαλυθεί η ομίχλη που σκόπιμα καλλεργείτο από «περίεργες» εξαγγελίες θεσμικών φορέων. Την ίδια στιγμή που αναδυόταν σύγχιση εννοιών ακόμη και σε βασικές παραμέτρους όσων θεσμικοί και μη εξήγειλλαν (πχ. τι συνιστά “low cost”, “charter flight” ή “πολιτικό αεροδρόμιο”).
Χωρίς να εκπέσουμε σε συνωμοσιολογία, παρουσιάσαμε αποχρώσες ενδείξεις για μεθοδεύσεις και πρακτικές οι οποίες για 20 χρόνια μπλόκαραν επανειλημμένα τη δημιουργία διεθνούς αεροδρομίου στη Λακωνία. Μπλοκάρισμα το οποίο είναι προφανές ότι συνεχίζεται και σε Καλλικρατικό περιβάλλον, εξυπηρετώντας κυρίως γειτονικούς Νομούς.
Και άλλα πολλά...
Τα άρθρα των συνεργατών της apela απέφυγαν κομπασμούς, οι οποίοι ως ύφος, ανήκουν στο κακό παρελθόν της Ελληνικής πρόζας. Δεν θίξαμε και αποφύγαμε όσο ήταν εφικτό θετικές ή αρνητικές αναφορές σε πρόσωπα. Οι συνεργάτες της apela διατήρησαν από την αρχή την ανωνυμία τους για δύο λόγους: Ο ένας, για να μην διευκολύνουν τη μετατόπιση της συζήτησης από γεγονότα, σε πρόσωπα. Ήτοι, όταν κατά την κακή εκδοχή της ελληνικής ασθένειας, όταν η συζήτηση εκφυλίζεται σε «προσωπικότητες». Αυτή η πρόζα οφείλει να εκλείψει και να μείνουν στην επιφένεια έργα και γεγονότα.
___________________
Πρόσω –μετά την παραπάνω παρένθεση- στο σήμερα:
Στην επικαιρότητα της τελευταίας εβδομάδας, κυριάρχησε η απάντηση του Υποργείου Άμυνας, μέσω επιστολής του -Αρκά εκ καταγωγής- ΥΠΕΘΑ, κ. Π. Παναγιωτόπουλου σε κοινοβουλευτική ερώτηση Λάκωνα Βουλευτή.
Ο Υπουργός, με μια προσεκτική διατύπωση, άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο παραχώρησης του στρατιωτικού αεροδρομίου Σπάρτης για διάφορες πολιτικές χρήσεις. Όμως, ο διάβολος κρύβεται στις λεπτομέρειες.
Με αυτές ίσως ασχοληθούμε προσεχώς. Για την ώρα, είναι σημαντικό να υπογραμμίσουμε μόνο τα εξής:
• Η Πολεμική Αεροπορία έκρινε –μετά το 2008- ότι επιχειρησιακά, το στρατιωτικό αεροδρόμιο Σπάρτης (Πυρί) της ήταν άχρηστο. Αμέσως πριν από αυτό, είχει φροντίσει να απομακρύνει τη ΜΑΕΔΥ.
• Κατ΄ ακολουθία, έκλεισε και πέταξε στα αζήτητα το αεροδρόμιο. Πριν το αφήσει να σαπίσει, δεν μπήκε στον κόπο να αναζητήσει μήπως φορείς του Νομού ή της Περιφέρειας ή ιδιώτες θα ήθελαν να το δανειστούν. Έστω για να μη ρημάξει μια έτοιμη υποδομή. Όπως ρημάζει 40 χρόνια το Ξενία Σπάρτης.
• (παρ΄ όλα αυτά, το κράτος γκρινιάζει όταν βρίσκει μετά από χρόνια καταπατητές σε δημόσια περιουσία).
• Έτυχε να ενδιαφερθούν σύσσωμοι και οι τρεις Λάκωνες βουλευτές για να πληροφορηθούμε τα παραπάνω.
Δεύτερη ομολογία:
• Από το «μπουκέτο» των αεροδρομίων που ζητήθηκαν και παραχωρήθηκαν από την Πολεμική Αεροπορία, το μοναδικό που δεν δόθηκε ήταν της Σπάρτης.
• Όμως δεν μας είπε ο –Αρκάς εκ καταγωγής- Υπουργός το λόγο που δεν παραχωρήθηκε η Σπάρτη.
• Επειδή συχνά το σιγάν, κρείττων του λαλείν, έστω και έτσι, καλοσωρίζουμε το καινοφανές ήθος μιας ειλικρινούς ομολογίας.
• Δεν έχει νόημα να ζητηθούν εξηγήσεις «γιατί δεν δόθηκε ειδικά η Σπάρτη» όταν ο Υπουργός σπεύδει να συμπληρώσει ότι «η ΥΠΑ δεν επανήλθε» να ζητήσει εκ νέου μετά την άρνηση το αεροδρόμιο Σπάρτης.
• Προφανώς, δεν εκδηλώθηκε σχετικό ενδιαφέρον προς τούτο από κανέναν. Αυτά, ας τα σημειώσουν οι αναγνώστες, επειδή αναδεικνύεται ίσως μια αντίφαση με λόγους και πληροφόρηση εντός Νομού.
Για το Πυρί ωστόσο, γνωρίζουμε αρκετά καλά πρόσωπα και γεγονότα από τα τέλη της δεκαετίας 1970. Δεν είναι όμως κύριο ή δευτερεύον θέμα που αφορά τον κύκλο των δημοσιευμάτων μας το αεροδρόμιο στο Πυρί. Τα δημοσιεύμτατα μας ασχολούνται με τη διεκδίκηση διεθνούς πύλης εισόδου για το Νομό Λακωνίας. Για το Πυρί έχουμε αναφερθεί και δεν υπάρχει λόγος να επιστρέψουμε.
Η θέση μας για το Πυρί παραμένει αμετάβλητη: Κάθε αεροδρόμιο, συνιστά εθνικό κεφάλαιο. Το ίδιο ισχύει για τό Πυρί αλλά και για την Τρίπολη. Το πρόβλημα αρχίζει όταν κάποιοι μπερδεύουν τα βότσαλα με τις ταμπακιέρες. Ένα μουλάρι, δεν έχει νόημα να το προπονείς στον ιππόδρομο. Και ένα αυτοκίνητο, δεν έχει νόημα να το βάζεις να οργώνει. Στο Πυρί μπορεί να γίνουν πολλά. Το αεροδρόμιο αυτό δεν μπορεί να γίνει Τύπου «Β». Δηλ, να δέχεται μεγάλα (ορολογία κατ΄ ICAO) αεροσκάφη και παρεπόμενα, να αποτελέσει διεθνή πύλη εισόδου για τουρισμό. Η επιφύλαξή μας ήταν και παραμένει η εξής: Αν αφοσιωθούμε στην επαναλειτουργία του, χάνουμε χρόνο και ενέργεια, ενώ διατρέχουμε να μας πούν «αυτό είναι και δεν θα έχει άλλο».
Όπως και για το αεροδρόμιο Τρίπολης επιφυλαχθήκαμε: Διατυπώσαμε την άποψη ότι –παρ΄ ότι ακατάλληλο για Τύπου «Β»- η μονομανία για τη μετατροπή του σε επιβατηγό και η απόπειρα «πώλησης» του σε ντόπιους –θεσμικούς και μη- για δηθεν και τις ανάγκες της Λακωνίας, υποκρύπτει πολλά φαύλα. Μεταξύ αυτών, χρησιμοποιείται –και με τις πλάτες των Αργείων και των Μεσσηνίων- να «πνίξει» τη σκοπιμότητα αεροδρομίου σε Λακωνικό έδαφος και για τα επόμενα 20 έτη. Αρνούμαστε να αποδεχτούμε αμαχητί το να ξοδευτούν κρατικά χρήματα για λευκούς ελέφαντες στην Τριπολιτσά ή οπουδήποτε αλλού εις βάρος μας.
Για όσους αμφισβητούν τη σημερινή επάρκεια της τουριστικής υποδομής του Νομού (π.χ. πού θα καταλύσουν οι τουρίστες), άρα ουσιαστικά το ορθό ή πρωθύστερο της διεκδίκησης αεροπορικής και θαλάσσιας πύλης εισόδου στη Λακωνία:
- Λυπούμαστε που η εμπάθεια τυφλώνει αλλά και μωραίνει. Διατυπώνουμε την εξής υπόθεση εργασίας: Ο Νομός Λακωνίας έχει σήμερα ανώτερη και επαρκέστερη υποδομή σε καταλύμματα από ότι είχε ο Νομός Μεσσηνίας το 1986, όταν το αεροδρόμιο Καλαμάτας έγινε διεθνές.
- Από εκεί και ύστερα, ας λειτουργήσουν οι νόμοι της αγοράς. Όπως λειτούργησαν για το Νομό Μεσσηνίας. Με υποδεέστερο φυσικό κάλλος. Και αν το φυσικό κάλλος είναι υποκειμενικό και αμφισβητείται, προσθέτουμε: Και με υποδεέστερη πολιτιστική κληρονομιά.
Αν αμφισβητείται η υπόθεση εργασίας που κάναμε, θα θέλαμε να δούμε τα σχετικά στοιχεία...
Του επιστημονικού συνεργάτη
S.A.
