notification icon
Θα θέλατε να σας ενημερώνουμε για τα έκτακτα γεγονότα ;

Παπατσώρη: Η ψυχή - Μια ανάσα και μία εκπνοή, η αρχή και το τέλος κάθε ζωής

slider_image
17-11-2021

Τι είναι λοιπόν η ψυχή;

Γράφει η Ελένη Παπατσώρη
                                           
Περί ψυχής ο λόγος. Μεγάλο θέμα για τα δικά μου μέτρα. Θα επιχειρήσω μία προσέγγιση με βάση τα όσα έχουν ειπωθεί και γραφτεί από μεγάλες μορφές - κορυφές του πνεύματος και κατά τη πάροδο του παρελθόντος χρόνου.

Ψυχή είναι αυτό που ζούμε, αισθανόμαστε και διανοούμαστε είπε ο Αριστοτέλης, ενώ ο Πλάτωνας είπε πως είναι η πηγή και η αιτία της ζωής. Το θέμα βέβαια προσφέρεται για αναζητήσεις δογματικές, φιλοσοφικές και ψυχολογικές.

Από την εποχή του Ομήρου, πιστευόταν πως η ψυχή είναι ΄΄λεπτή ύλη, χωρίς να εντοπίζεται σε κάποιο όργανο και φεύγει από τον άνθρωπο την στιγμή του θανάτου, ως τελευταία ανάσα.

Με βάση το δόγμα της χριστιανικής θρησκείας, ο άνθρωπος δημιουργήθηκε από χώμα και «ενεφύσησεν ο Θεός πνοήν ζωής», δηλαδή την ψυχή, ενώ τα ζώα δημιουργήθηκαν μόνο από το λόγο του Θεού. Αυτά για τους Πρωτόπλαστους, όμως για τη ψυχή των ανθρώπων μετά από αυτούς, διάφορες γνώμες υπάρχουν: Α) ο Θεός δημιούργησε όλες τις ψυχές αρχικά και σε κάθε γέννηση αφήνει κάθε μία και ενώνεται με το σώμα (προύπαρξη), Β) ο Θεός δημιουργεί την ψυχή σαράντα ημέρες μετά τη σύλληψη του εμβρύου και ενώνεται με το σώμα του (δημιουργία), Γ) οι γονείς μεταδίδουν την ψυχή και το σώμα των παιδιών τους (μετάδοση) και Δ) δημιουργία και μετάδοση της ψυχής είναι το ένα και το αυτό, καθώς και στα δύο ενεργεί η δημιουργική δύναμη του Θεού. Μετά το θάνατο του σώματος η ψυχή  χωρίζεται και περιμένει την μελλοντική κρίση, αφού ενωθεί με το σώμα για την τελική κρίση.

Στον χώρο της φιλοσοφίας και σε επίπεδο μεταφυσικό η ψυχή θεωρήθηκε υλισμός, ότι δηλαδή τα ψυχικά φαινόμενα είναι ενέργεια της ύλης και η συνείδηση αποτέλεσμα αυτών την ιδέα δε της ψυχής την έπλασε ο άνθρωπος από τα όνειρα και από παραπλήσια φαινόμενα. Με πρώτους να ομιλούν για αυτό, ο Θαλής, ο Αναξιμένης, κύριος εκφραστής της υλιστικής αντίληψης όμως είναι ο Δημόκριτος (η ψυχή και το σώμα αποτελείται από τα ίδια υλικά άτομα). Απέναντι στην υλιστική αντίληψη υπάρχει ο (ιδανισμός) θεωρία κατά την οποία από τον Θεό γεννιέται ο νους, εξ αυτού η ψυχή και μετά η ύλη. Το πνεύμα δηλαδή είναι η πρωταρχική ουσία και ο κόσμος που βλέπουμε είναι γέννημα της συνείδησης. Ο Πλωτίνος είναι ο πρώτος εκφραστής και στη συνέχεια ο Εγγελς και ο Schopenhauer  συνεχιστές της θεωρίας.
Ρίζες στην αρχαιότητα έχει και η αντίληψη πως η ψυχή και το σώμα έχουν διαφορετική ουσία και πως η ψυχή ζει και μετά τον θάνατο του σώματος. Πρώτος που εκφράστηκε γι΄ αυτό είναι ο Εμπεδοκλής, ο Πυθαγόρας (Μετεμψύχωση) και στην συνέχεια ο Σωκράτης, ο Πλάτωνας και ο Καρτέσιος ομιλούν για την αθανασία της ψυχής.

Μετά τον Γαλιλαίο και στην συνέχεια και ενώ η ερμηνεία των φυσικών φαινομένων, της πραγματικότητας δηλαδή η εσωτερική εξήγηση της εγωκεντρικής μας συμπεριφοράς, το νόημα, το συναίσθημα και όλα τα θέλω μας, είχε την βάση της στην ψυχή (συνείδηση), εμφανίστηκε η ερμηνεία πως δίπλα στην συνείδηση συνθέτονται  και άλλες «μικρές αντιλήψεις» αόρατες, δηλαδή το υποσυνείδητο. Από το σημείο αυτό ξεκίνησε η επιστήμη της ψυχολογίας. Ερμηνεύει τις πράξεις ως εκδηλώσεις της ψυχής στην βάση του ασυνείδητου, πάντα όμως με την αρχή πως η ψυχή είναι ουσία (υλισμός).

Δεν μπόρεσε να έχει συνέχεια η αντίληψη της ψυχής ως ιδέας με επιστημονική βάση. Ο Κάντ υποστήριζε πως αφού μόνο εκδηλώσεις της ψυχής μπορούμε να γνωρίζουμε και όχι την ίδια καθ΄ εαυτήν, αν είναι ουσία (υλισμός) ή ιδέα (πνευματική), ακολούθησε ενδιάμεσο δρόμο.

Τι είναι λοιπόν η ψυχή;

Ας κρατήσουμε ότι μας είπε ο Αριστοτέλης: Αυτό που ζούμε, αισθανόμαστε και διανοούμαστε.

Ψυχή μου -άστρο των ωκεανών- μην αποκάμεις είναι ντροπή!!!

Σας χαιρετώ.

Εις το επανιδείν.

Γράφει η Ελένη Παπατσώρη
                                           
Περί ψυχής ο λόγος. Μεγάλο θέμα για τα δικά μου μέτρα. Θα επιχειρήσω μία προσέγγιση με βάση τα όσα έχουν ειπωθεί και γραφτεί από μεγάλες μορφές - κορυφές του πνεύματος και κατά τη πάροδο του παρελθόντος χρόνου.

Ψυχή είναι αυτό που ζούμε, αισθανόμαστε και διανοούμαστε είπε ο Αριστοτέλης, ενώ ο Πλάτωνας είπε πως είναι η πηγή και η αιτία της ζωής. Το θέμα βέβαια προσφέρεται για αναζητήσεις δογματικές, φιλοσοφικές και ψυχολογικές.

Από την εποχή του Ομήρου, πιστευόταν πως η ψυχή είναι ΄΄λεπτή ύλη, χωρίς να εντοπίζεται σε κάποιο όργανο και φεύγει από τον άνθρωπο την στιγμή του θανάτου, ως τελευταία ανάσα.

Με βάση το δόγμα της χριστιανικής θρησκείας, ο άνθρωπος δημιουργήθηκε από χώμα και «ενεφύσησεν ο Θεός πνοήν ζωής», δηλαδή την ψυχή, ενώ τα ζώα δημιουργήθηκαν μόνο από το λόγο του Θεού. Αυτά για τους Πρωτόπλαστους, όμως για τη ψυχή των ανθρώπων μετά από αυτούς, διάφορες γνώμες υπάρχουν: Α) ο Θεός δημιούργησε όλες τις ψυχές αρχικά και σε κάθε γέννηση αφήνει κάθε μία και ενώνεται με το σώμα (προύπαρξη), Β) ο Θεός δημιουργεί την ψυχή σαράντα ημέρες μετά τη σύλληψη του εμβρύου και ενώνεται με το σώμα του (δημιουργία), Γ) οι γονείς μεταδίδουν την ψυχή και το σώμα των παιδιών τους (μετάδοση) και Δ) δημιουργία και μετάδοση της ψυχής είναι το ένα και το αυτό, καθώς και στα δύο ενεργεί η δημιουργική δύναμη του Θεού. Μετά το θάνατο του σώματος η ψυχή  χωρίζεται και περιμένει την μελλοντική κρίση, αφού ενωθεί με το σώμα για την τελική κρίση.

Στον χώρο της φιλοσοφίας και σε επίπεδο μεταφυσικό η ψυχή θεωρήθηκε υλισμός, ότι δηλαδή τα ψυχικά φαινόμενα είναι ενέργεια της ύλης και η συνείδηση αποτέλεσμα αυτών την ιδέα δε της ψυχής την έπλασε ο άνθρωπος από τα όνειρα και από παραπλήσια φαινόμενα. Με πρώτους να ομιλούν για αυτό, ο Θαλής, ο Αναξιμένης, κύριος εκφραστής της υλιστικής αντίληψης όμως είναι ο Δημόκριτος (η ψυχή και το σώμα αποτελείται από τα ίδια υλικά άτομα). Απέναντι στην υλιστική αντίληψη υπάρχει ο (ιδανισμός) θεωρία κατά την οποία από τον Θεό γεννιέται ο νους, εξ αυτού η ψυχή και μετά η ύλη. Το πνεύμα δηλαδή είναι η πρωταρχική ουσία και ο κόσμος που βλέπουμε είναι γέννημα της συνείδησης. Ο Πλωτίνος είναι ο πρώτος εκφραστής και στη συνέχεια ο Εγγελς και ο Schopenhauer  συνεχιστές της θεωρίας.
Ρίζες στην αρχαιότητα έχει και η αντίληψη πως η ψυχή και το σώμα έχουν διαφορετική ουσία και πως η ψυχή ζει και μετά τον θάνατο του σώματος. Πρώτος που εκφράστηκε γι΄ αυτό είναι ο Εμπεδοκλής, ο Πυθαγόρας (Μετεμψύχωση) και στην συνέχεια ο Σωκράτης, ο Πλάτωνας και ο Καρτέσιος ομιλούν για την αθανασία της ψυχής.

Μετά τον Γαλιλαίο και στην συνέχεια και ενώ η ερμηνεία των φυσικών φαινομένων, της πραγματικότητας δηλαδή η εσωτερική εξήγηση της εγωκεντρικής μας συμπεριφοράς, το νόημα, το συναίσθημα και όλα τα θέλω μας, είχε την βάση της στην ψυχή (συνείδηση), εμφανίστηκε η ερμηνεία πως δίπλα στην συνείδηση συνθέτονται  και άλλες «μικρές αντιλήψεις» αόρατες, δηλαδή το υποσυνείδητο. Από το σημείο αυτό ξεκίνησε η επιστήμη της ψυχολογίας. Ερμηνεύει τις πράξεις ως εκδηλώσεις της ψυχής στην βάση του ασυνείδητου, πάντα όμως με την αρχή πως η ψυχή είναι ουσία (υλισμός).

Δεν μπόρεσε να έχει συνέχεια η αντίληψη της ψυχής ως ιδέας με επιστημονική βάση. Ο Κάντ υποστήριζε πως αφού μόνο εκδηλώσεις της ψυχής μπορούμε να γνωρίζουμε και όχι την ίδια καθ΄ εαυτήν, αν είναι ουσία (υλισμός) ή ιδέα (πνευματική), ακολούθησε ενδιάμεσο δρόμο.

Τι είναι λοιπόν η ψυχή;

Ας κρατήσουμε ότι μας είπε ο Αριστοτέλης: Αυτό που ζούμε, αισθανόμαστε και διανοούμαστε.

Ψυχή μου -άστρο των ωκεανών- μην αποκάμεις είναι ντροπή!!!

Σας χαιρετώ.

Εις το επανιδείν.

Μοιράσου το άρθρο:

Η APELA προτείνει

image